# Maldzis ## Posts - [MALDZIS вяртае старадаўні архіў парафіі з Гарадзеншчыны](https://maldzis.world/maldzis-vjartae-starada-ni-arhi-parafii-z-garadzenshchyny/): Гэта бясцэнная крыніца інфармацыі пра рэлігійнае і свецкае жыццё ваколіц Горадні ў XIX стагоддзі. - [Фотаздымкі з адкрыцця выставы MALDZIS “Беларусь Напалеона Орды”](https://maldzis.world/fotazdymki-z-adkryccja-vystavy-maldzis-belarus-napaleona-ordy/): Аўтарка здымкаў – Аліна Мазавец. - [MALDZIS шукае менеджара](https://maldzis.world/maldzis-shukae-menedzhara/): Прапануем поўную занятасць у Варшаве. - [Праграма адкрыцця выставы “Беларусь Напалеона Орды”](https://maldzis.world/pragrama-adkryccja-vystavy-belarus-napaleona-ordy/): Калі: 28 лютага, 12:00 Дзе: Музей Вольнай Беларусі - [Запрашаем на выставу “Беларусь Напалеона Орды” ў Варшаве!](https://maldzis.world/zaprashaem-na-vystavu-belarus-napaleona-ordy-varshave/): 28 лютага — 8 сакавіка 2026 года - [MALDZIS вяртае літаграфіі Напалеона Орды](https://maldzis.world/maldzis-vjartae-litagrafii-napaleona-ordy/): Падарунак да дня народзінаў мастака – гэта акурат сёння (11-га лютага). - [Што зрабіў Maldzis цягам 2025-га года](https://maldzis.world/shto-zrabi-maldzis-cjagam-2025-ga-goda/): Узгадваем галоўныя дасягненні нашай ініцыятывы. - [Беларуская Варшава. Частка 4. Палац Бурбона](https://maldzis.world/belaruskaja-varshava-chastka-4-palac-burbona/): Працяг серыі публікацый аб вядомых варшаўскіх славутасцях. - [Выстава MALDZIS У Кракаве](https://maldzis.world/vystava-maldzis-u-krakave/): Ініцыятыва MALDZIS вязе ў культурную сталіцу Польшчы свае галоўныя здабыткі. - [Выйшаў другі наклад падарункавай Радзівілаўcкай мапы](https://maldzis.world/vyjsha-drugi-naklad-padarunkavaj-radzivila-ckaj-mapy/): Радзівілаўская карта ВКЛ 1613-га года зноў ёсць у продажы - [MALDZIS вяртае карту Беларусі Аркадзя Смоліча, і вы можаце набыць сабе копію](https://maldzis.world/maldzis-vjartae-kartu-belarusi-arkadzja-smolicha-i-vy-mozhace-nabyc-sabe-kopiju/): Гэта першая беларускамоўная мапа нашай краіны - [MALDZIS вяртае “Вялікае майстэрства артылерыі” Казіміра Семяновіча](https://maldzis.world/maldzis-vjartae-vjalikae-majstjerstva-artyleryi-kazimira-semjanovicha/): Гэта помнік навуковай і вайскова-тэхнічнай літаратуры сусветнага значэння. - [Прыходзь на Фестываль Мальдзіса ў Варшаве!](https://maldzis.world/festival/): Святкуем разам нашу беларускасць. - [Беларусь на старажытных мапах Maldzis](https://maldzis.world/belarus-na-starazhytnyh-mapah-maldzis/): Убачымся ў Кракаве на прэзентацыі гістарычных артэфактаў! - [Вучыся ў летняй школе MALDZIS!](https://maldzis.world/vuchysja-letnjaj-shkole-maldzis/): Працуеш з культурай, медыя, артам, спадчынай ці ідэнтычнасцю? Марыш не проста казаць пра беларускае, а фармаваць новы культурны ландшафт? - [MALDZIS вяртае старадрук Сімяона Полацкага](https://maldzis.world/maldzis-vjartae-staradruk-simjaona-polackaga/):   - [MALDZIS вяртае карту ВКЛ Яна Няпрэцкага](https://maldzis.world/maldzis-vjartae-kartu-vkl-jana-njaprjeckaga/): ㅤㅤ - [Як набыць сабе Радзівілаўскую карту ВКЛ?](https://maldzis.world/jak-nabyc-sabe-radzivila-skuju-kartu-vkl/): Выйшаў у свет асобнік “Мальдзіса” – лімітаваная падарункавая копія  рарытэтнай Радзівілаўскай карты Вялікага Княства Літоўскага, якая была набытая ініцыятывай MALDZIS узімку. - [Гайд па беларускіх мясцінах Сакартвэла](https://maldzis.world/gajd-pa-belaruskih-mjascinah-sakartvjela/): 25 лакацыяў, з якімі былі звязаныя беларусы і беларускі цягам апошніх стагоддзяў. - [Беларуская Варшава. Частка 3. Палац Завішаў](https://maldzis.world/belaruskaja-varshava-chastka-3-palac-zavisha/): Maldzis працягвае серыю публікацый пра вядомыя месцы ў Варшаве, сувязь якіх з беларускай гісторыяй шмат для каго не зусім відавочная. - [MALDZIS вяртае Радзівілаўскую карту ВКЛ](https://maldzis.world/maldzis-vjartae-radzivila-skuju-kartu-vkl/): Ініцыятыва MALDZIS выкупіла Радзівілаўскую карту, надрукаваную на лацінскай мове ў Амстэрдаме ў 1631-ым годзе ў атласе Вілема Блаў. - [ТОП-5 жанчын у гісторыі Беларусі па версіі Maldzis](https://maldzis.world/top-5-zhanchyn-u-gistoryi-belarusi-pa-versii-maldzis/): Рэйтынг складзены па выніках “народнага” і экспертнага галасавання. - [Выніковы ТОП-5 жанчын у гісторыі Беларусі па версіі чытачоў і экспертаў Maldzis](https://maldzis.world/vynikovy-top-5-zhanchyn-u-gistoryi-belarusi-pa-versii-chytacho-i-jeksperta-maldzis/): Гэта першы рэйтынг такога кшталту ў беларускай прасторы. - [ТОП-5 жанчын у гісторыі Беларусі: намінацыя “Бізнес і менеджмент”](https://maldzis.world/top-5-zhanchyn-u-gistoryi-belarusi-naminacyja-biznes-i-menedzhment/): У гэтай намінацыі прадстаўленыя жанчыны, якія былі таленавітымі кіраўніцамі прадпрыемстваў і арганізацый ці вывелі сваю справу ў маштабны паспяховы і прыбытковы бізнес. - [ТОП-5 жанчын у гісторыі Беларусі: намінацыя “Мастацтва”](https://maldzis.world/top-5-zhanchyn-u-gistoryi-belarusi-naminacyja-mastactva/): У гэтай намінацыі прадстаўленыя жанчыны-творцы, які ўнеслі значны ўклад у развіццё мастацтва, літаратуры, балету, рэжысуры ды іншых кірункаў творчасці.  - [ТОП-5 жанчын у гісторыі Беларусі: намінацыя “Палітыка”](https://maldzis.world/top-5-zhanchyn-u-gistoryi-belarusi-naminacyja-palityka/): У гэтай намінацыі прадстаўленыя жанчыны, якія мелі ўладу і палітычны ўплыў у краіне ці змагаліся за тое, каб мець такую ўладу самастойна ці ў складзе пэўнай палітычнай сілы. - [Беларусская Варшава. Часть 2. Бронзовый всадник без штанов](https://maldzis.world/belarusskaja-varshava-chast-2-bronzovyj-vsadnik-bez-shtanov/): Maldzis продолжает серию публикаций об известных местах в Варшаве, но малоизвестных с точки зрения своих связей с Беларусью. - [ТОП-5 жанчын у гісторыі Беларусі: намінацыя "Навука"](https://maldzis.world/top-5-zhanchyn-u-gistoryi-belarusi-naminacyja-navuka/): У гэтай намінацыі прадстаўленыя жанчыны, якія аказалі значны ўплыў на развіццё навукі ў пэўнай галіне альбо здзейснілі вынаходніцтвы. - [ТОП-5 жанчын у гісторыі Беларусі: абіраем мецэнатку](https://maldzis.world/top-5-zhanchyn-u-gistoryi-belarusi-abiraem-mecjenatku/): У гэтай намінацыі на галасаванне прадстаўленыя жанчыны, якія ў розныя часы апекаваліся ўстановамі культуры, адукацыі, рэлігіі, аховы здароўя. - [Абіраем ТОП-5 жанчын у гісторыі Беларусі па версіі чытачоў і экспертаў Maldzis](https://maldzis.world/abiraem-top-5-zhanchyn-u-gistoryi-belarusi-pa-versii-chytacho-i-jeksperta-maldzis/): Ініцыятыва Maldzis прапануе абраць пяцёрку найлепшых беларусак у пяці сферах, якія найбольш паўплывалі на свой час і прастору вакол сябе.  - [Вяртанне мемуараў менскага ваяводы Крыштафа Завішы](https://maldzis.world/vjartanne-memuara-menskaga-vajavody-kryshtafa-zavishy/): Кніга набыта на польскім аўкцыёне дзякуючы ахвяраванням з мэтай перадачы ў Дзятлаўскі гісторыка-краязнаўчы музей. - [Беларусская Варшава. Часть I. Колонна Сигизмунда Третьего](https://maldzis.world/belarusskaja-varshava-chast-i-kolonna-sigizmunda-tretego/): Инициатива Maldzis продолжает знакомить с беларусскими следами за рубежом. - [Беларускія мясціны ў Вечным горадзе](https://maldzis.world/belaruskija-mjasciny-vechnym-goradze/): Адшукалі знакі і памяткі беларускай прысутнасці на маляўнічых рымскіх вуліцах і ўтульных плошчах. - [MALDZIS вяртае Трэці Статут ВКЛ](https://maldzis.world/maldzis-vjartae-trjeci-statut-vkl/): Старадрук знойдзены ў антыкварнай краме ў Калішы (Польшча) і набыты на сродкі беларускіх ахвярадаўцаў. - [Адбіткі мінуўшчыны: дзе друкаваліся Багдановіч і Багушэвіч](https://maldzis.world/adbitki-minu-shchyny-dze-drukavalisja-bagdanovich-i-bagushjevich/): Згадваем некаторыя друкарні ХІХ-ХХ стагоддзяў у Вільні, Лондане і Кракаве. - [Дзе на карце польскага Кракава знайсці Беларусь?](https://maldzis.world/dze-na-karce-polskaga-krakava-znajsci-belarus/): Лёсы Беларусі і суседніх краінаў часта пераплятаюцца так, што часам вельмі няпроста разабрацца ў гэтых сувязях. - [Беларуская Прага: сабралі гісторыі пра айчынных літаратараў і звязаныя з імі месцы ў сталіцы Чэхіі](https://maldzis.world/belaruskaja-praga-sabrali-gistoryi-pra-ajchynnyh-litaratara-i-zvjazanyja-z-imi-mescy-stalicy-chjehii/): Прага — горад, які часта станавіўся часовым прытулкам для беларускіх дзеячаў. - [Пустыя магілы: тры гісторыі пра кенатафы беларусаў у Вільні](https://maldzis.world/pustyja-magily-try-gistoryi-pra-kenatafy-belarusa-u-vilni-2/): Апавядаем пра сімвалічныя помнікі, пад якімі насамрэч няма парэшткаў целаў памерлых. - [Сцежкамі ВКЛ у Вільні: якія месцы важныя для беларускай гісторыі?](https://maldzis.world/scezhkami-vkl-u-vilni-jakija-mescy-vazhnyja-dlja-belaruskaj-gistoryi/): Вільня – гэта разгорнуты падручнік, паводле якога можна вывучаць гісторыю розных перыядаў і розных народаў, у тым ліку беларускага. - [Шагал по Цюриху не только Марк, или беларусские места в Швейцарии](https://maldzis.world/shagal-po-cjurihu-ne-tolko-mark-ili-belarusskie-mesta-v-shvejcarii/): MALDZIS представляет топ беларусских имен и мест на швейцарской карте. ## Pages - [Беларусь Напалеона Орды](https://maldzis.world/belarus-napaleona-ordy/): Замкі, касцёлы, сядзібы, якія Напалеон Орда паспеў зафіксаваць раней, чым іх змянілі ці знішчылі войны і час. Прадстаўленыя тут літаграфіі былі набытыя на аўкцыёне на сродкі беларускіх ахвярадаўцаў: Паўла Царова, Ганны Краўчанкі, Ягора Яцука, Дар’і Сліж, Андрэя Грабоўскага, Юрыя К. і Юлі Андрыянавай. Аўтарка здымкаў — Аліна Мазавец Асвея Арыгінальны подпіс: “Асвея належала мсціслаўскаму ваяводу графу Юзафу Гільзэну, пасля якога ў 1781-ым годзе гэтае ўладанне перайшло да роду Шадурскіх. Тут існавалі школы, пансіён для дзяўчат і шпіталь. Дзякуючы клопату ўладальнікаў, згодна з тастаментам Юзафа Гільзэна, некалькі тысяч маладых людзей абодвух палоў атрымалі школьную адукацыю”. Старажытнае мястэчка на беразе Асвейскага возера - [Летняя школа і Фестываль “Мальдзіса”](https://maldzis.world/letnjaja-shkola-i-festyval-maldzisa/): Летняя школа – гэта адукацыйны інтэнсіў для маладых (да 30 гадоў) носьбітак і носьбітаў беларушчыны, якія хочуць пераасэнсаваць і ствараць беларускі свет. Фармат школы Праграма Летняй школы–2025 Фестываль “Мальдзіса” Фестываль – гэта свята сучаснай беларушчыны і адначасова “выпускны іспыт” для ўдзельнікаў і ўдзельніц школы, гэта дыскусіі экспертаў, выставы і сустрэчы. Фармат мерапрыемства: прэзентацыі актыўнасцяў, дыскусіі з найлепшымі экспертамі, выставы і адкрытыя сустрэчы. Праграма Фестывалю–2025 Фотаўражанні ад Фестывалю-2025 - [Асобнікі “Мальдзіса”](https://maldzis.world/asobniki-maldzisa/): Выраб копіі надмагільнай пліты Яна Баршчэўскага. Праект рэалізаваны сумесна с дабрачынным фондам імя Марыі Магдалены Радзівіл. Надмагільная пліта аднаго з стваральнікаў новай беларускай літаратуры была знойдзена ў красавіку 2019-га года ў Чуднаве (Украіна) на прыватным падворку прыкладна ў 600 метрах ад каталіцкіх могілак, дзе быў пахаваны пісьменнік.  У кастрычніку 2020-га года на сустрэчы з мэрам Чуднава кіраўнік Фонду імя Магдалены Радзівіл Алесь Сапега і экс-дыпламат Павел Мацукевіч атрымалі згоду ўкраінскага боку на рэстаўрацыю і часовую прэзентацыю надмагільнай пліты ў Беларусі. Пазней пліта вагой у 35 кг была дастаўленая ў Мінск.  Рэстаўрацыйныя працы ажыццявіў беларускі скульптар Ігар Засімовіч. Пасля рэстаўрацыі пліта - [Копія надмагілля Баршчэўскага](https://maldzis.world/project-6/): Выраб копіі надмагільнай пліты Яна Баршчэўскага. Праект рэалізаваны сумесна с дабрачынным фондам імя Марыі Магдалены Радзівіл. Надмагільная пліта аднаго з стваральнікаў новай беларускай літаратуры была знойдзена ў красавіку 2019-га года ў Чуднаве (Украіна) на прыватным падворку прыкладна ў 600 метрах ад каталіцкіх могілак, дзе быў пахаваны пісьменнік.  У кастрычніку 2020-га года на сустрэчы з мэрам Чуднава кіраўнік Фонду імя Магдалены Радзівіл Алесь Сапега і экс-дыпламат Павел Мацукевіч атрымалі згоду ўкраінскага боку на рэстаўрацыю і часовую прэзентацыю надмагільнай пліты ў Беларусі. Пазней пліта вагой у 35 кг была дастаўленая ў Мінск.  Рэстаўрацыйныя працы ажыццявіў беларускі скульптар Ігар Засімовіч. Пасля рэстаўрацыі пліта - [Вяртанне культурных каштоўнасцей](https://maldzis.world/project-7/): MALDZIS шукае і набывае беларускія культурныя каштоўнасці для перадачы ў музеі Беларусі. Сярод нашых набыццяў: Архіў парафіі з Гарадзеншчыны Гэта так званы капіярый – рукапісны зборнік службовых дакументаў і перапіскі першай паловы XIX стагоддзя з касцёла ў Вялікіх Эйсмантах, што ў Бераставіцкім раёне Гарадзенскай вобласці. У зборніку захаваліся распараджэнні свецкіх і касцёльных уладаў, звесткі пра жыццё парафіі і мясцовай супольнасці, трапляюцца прозвішчы мясцовых жыхароў, сустракаюцца згадкі пра метрычныя акты, асобныя сямейныя гісторыі, нататкі пра вакцынацыю ад воспы, будаўніцтва касцёла і шмат іншага. Большасць запісаў належыць настаяцелю парафіі і гарадзенскаму дэкану Міхалу Сезянеўскаму (1784–1850). Яны вяліся цягам 14 гадоў і датуюцца - [Стань фундатарам](https://maldzis.world/support-us/): Клопат пра беларускую спадчыну – наша агульная справа, і мы прапануем падтрымаць яе ахвяраваннем, каб вярнуць Беларусі сапраўдную гісторыю. Гаворка ідзе пра вяртанне страчаных каштоўнасцяў, ушанаванне памяці выбітных беларусак і беларусаў, актуалізацыю забытых імёнаў, стварэнне медыйных прадуктаў, якія ўзмацняць нашу ідэнтычнасць і ўмацуюць вобраз Беларусі як еўрапейскай краіны.   У нашых штодзённых працоўных планах – развіццё мапы і з’яўленне на ёй новых кропак, працяг Youtube-серыяла “Гэта топ!”, пошук беларускіх артэфактаў на аўкцыёнах і ўсталяванне мемарыяльных шыльдаў. Сярод запланаваных праектаў на найбліжэйшы час, у прыватнасці дзеля ўшанавання памяці, – усталяванне мемарыяльных дошак у гонар галоўнай мецэнаткі беларускага Адраджэння пачатку ХХ стагоддзя княгіні - [Пліта](https://maldzis.world/plita/): Важная пліта. - [Навіны](https://maldzis.world/materials/): Мы ствараем тэматычныя артыкулы, гайды, рэйтынгі з мэтай папулярызаваць спадчыну, імёны, месцы і падзеі, якія яднаюць Беларусь з Еўропай і светам. Нашы матэрыялы прысвечаныя славутым і малавядомым беларускім імёнам, месцам і каштоўнасцям у замежных краінах і канкрэтных гарадах, а таксама наадварот – фактам замежнай прысутнасці ў гісторыі Беларусі. Нашы высілкі скіраваныя на распрацоўку своеасаблівага даведніка беларускіх культурных сувязяў з замежнымі краінамі. - [Карта](https://maldzis.world/map/): У распрацоўцы. Наша карта “Зямля Мальдзіса” вяртае ў сучаснасць забытыя і зніклыя ў гістарычнай віхуры імёны і падзеі. Мы шукаем і пазначаем на ёй дакладныя месцы і адрасы, каб пры жаданні туды можна было прыйсці ці паехаць і дакрануцца да гісторыі. - [Пра нас](https://maldzis.world/about-us/): MALDZIS бачыць сваю місію ў аб’яднанні беларусаў вакол культурнай спадчыны і ўмацаванні вобраза Беларусі як еўрапейскай краіны. Мы лічым, што гэта найлепшы падмурак для пабудовы кансалідаванага грамадства з моцнай ідэнтычнасцю.  Ініцыятыва атрымала назву ў гонар дзеяча культуры і навукоўца Адама Мальдзіса, які шукаў і вяртаў з забыцця страчаныя каштоўнасці і імёны Беларусі. MALDZIS працягвае гэтую справу.  Пішыце нам на hello@maldzis.world. Што мы робім ● Папулярызацыя спадчыны Ствараем карту і гайды з інфармацыяй пра беларускія імёны і славутнасці ў замежных краінах, а таксама са звесткамі аб заслужаных іншаземцах у Беларусі. Робім медыйныя прадукты пра выбітныя беларускія постаці і старадаўнія скарбы. Выступаем - [Кантакты](https://maldzis.world/kantakty/) [comment]: # (Generated by Hostinger Tools Plugin)